1945 yılından itibaren kimi ülkeler ikinci dünya savaşı sonucu zayıf düştü. Savaşa katılmış olup o zaman zayıf düşen ülkeler bugün bilim ve teknolojide en üstün başarıyı gösteren ülkeler olmuştur.
Biz ülke olarak savaştan uzak durarak tarafsızlığımızı korumuş olsak da bugün geldiğimiz nokta ekonomik iflastır.
Ülkemizin kurucusu Mustafa Kemal Atatürk cumhuriyetin kuruluşundan itibaren devletler arası diyaloğa önem vermiştir. Komşu ülkelerle antlaşmalar imzalamıştır.  Ne ekonomik ne de diplomasi olarak asla bir başka ülkenin boyunduruğu altına girmemiştir. Üretime verdiği önemle çeşitli fabrikalar kurmuş, milletini tarım ve hayvancılığa yöneltmiştir. Savaştan yeni çıkmış bir milletin yükselişi hızlı bir şekilde gerçekleşmiştir. 

Kurduğu fabrikalar;

• Ankara Fişek Fabrikası (1924)
• Gölcük Tersanesi (1924)
• Şakir Zümre Fabrikası (1925)
• Eskişehir Hava Tamirhanesi (1925)
• Alpullu Şeker Fabrikası (1926)
• Uşak Şeker Fabrikası (1926)
• Kırıkkale Mühimmat Fabrikası (1926)
• Bünyan Dokuma Fabrikası (1927)
• Eskişehir Kiremit Fabrikası (1927)
• Kırıkkale Elektrik Santrali ve Çelik Fabrikası (1928)

• Ankara Çimento Fabrikası (1928)
• Ankara Havagazı Fabrikası (1929)
• İstanbul Otomobil Montaj Fabrikası (1929)
• Kayaş Kapsül Fabrikası (1930)
• Nuri Killigil Tabanca, Havan ve Mühimmat Fabrikası (1930)
• Kırıkkale Elektrik Santrali ve Çelik Fabrikası (1931 – Genişletildi)
• Eskişehir Şeker Fabrikası (1934)
• Turhal Şeker Fabrikaları (1934)
• Konya Ereğli Bez Fabrikası(1934)
• Bakırköy Bez Fabrikası (1934)

• Bursa Süt Fabrikası (1934)
• İzmit Paşabahçe Şişe ve Cam Fabrikası (1934 Temel atma)
• Zonguldak Antrasit Fabrikası (1934 Temel Atma)
• Zonguldak Kömür Yıkama Fabrikası (1934)
• Keçiborlu Kükürt Fabrikası (1934)
• Isparta Gülyağı Fabrikası (1934)
• Ankara, Konya, Eskişehir ve Sivas Buğday Filoları (1934)
• Paşabahçe Şişe ve Cam Fabrikası (1935 – Tamamlandı)
• Kayseri Bez Fabrikası (1934 Temel atma)
• Nazilli Basma Fabrikası (1935 – Temel atma)

• Bursa Merinos Fabrikası (1935 Temel Atma – 9 Ekim 1937 açılış)
• Gemlik Suni İpek Fabrikası (1935 Temel Atma)
• Keçiborlu Kükürt Fabrikası (1935)
• Ankara Çubuk Barajı (1936)
• Zonguldak Taş Kömür Fabrikası (1935)
• Barut, Tüfek ve Top Fabrikası (1936)
• Nuri Demirağ Uçak Fabrikası (1936- İlk Türk Uçağı NUD-36 üretildi)
• Malatya Sigara Fabrikası (1936)
• Bitlis Sigara Fabrikası (1936)
• Malatya Bez Fabrikası (1937 temel atma – Bu fabrika hariç bütün bez ve dokuma fabrikaları Atatürk’ün sağlığında açılmıştır.)
• İzmit Kağıt ve Karton Fabrikası (1934 – Temel Atma)
• Karabük Demir Çelik Fabrikası (1937 – Temel Atma)
• Divriği Demir Ocakları (1938)
• İzmir Klor Fabrikası (1938 – Temel Atma)
• Sivas Çimento Fabrikası (1938 – Temel Atma)

Atatürk'e göre her fabrika bir kaleydi...

Fakat 1938'de başkomutanımızın ölümünden sonra başa geçen İsmet İnönü batı ülkelerine ekonomik ve siyasal bazı imtiyazlar göstermiş antlaşmalar yapmıştır. 1945 yılı ikinci dünya savaşı sonrası dış ülkelerden borçlanma antlaşması yapmış ve de çok partili demokrasiye geçmesiyle yeni gelen hükümet borçlanma yoluna gitmiş türlü türlü yardımlar almıştır. O zamanlar hükümetin dışarıdan aldığı borç paralar ile yatırımlar yapılmış şehirleşme hızlı bir gelişim göstermiştir. Fakat alınan bu krediler ile ülkenin kaderi bir başka ülkelere bırakılmıştır. Üstelik Sovyet Rusya'nın gelişimi kimi ülkelere tehdit olmuş; bu ülkeler ise toplanarak kendi aralarında Sovyet Rusya'nın herhangi bir ülkeye tehdit olması durumunda beraber hareket edileceğine dair anlaşmış ve NATO'nun kurulmasına vesile olmuşlardır.
Türkiye'de menderes hükümeti bu örgütün içinde yer alabilmek için Türk askerlerini yurtdışına savaşa göndermiştir.
Bu şekilde NATO içinde yer alabilmiştir.
1959-1960 Sovyet Rusya'ya yakınlaşması onunla ikili ilişkiler kurmasıyla 1960 darbesi olmuş ve başbakanlık koltuğundan indirilip ekonomi bakanı ve 1 arkadaşı ile idam edilmiştir. O zamanın Cumhurbaşkanı Celal Bayar ise idam cezası onanmış fakat yaşı gereği iptal edilmiştir.

yazının devamı yakında...

VOLKAN BÜYÜKKASİM

From 1945 onwards, some countries were weakened as a result of the Second World War. Those countries that participated in the war and were weakened at that time have today become the most successful in science and technology. Although we, as a country, remained neutral by staying out of the war, the point we have reached today is economic bankruptcy. Our country's founder, Mustafa Kemal Atatürk, prioritized interstate dialogue from the very beginning of the republic. He signed agreements with neighboring countries. He never submitted to the yoke of another country, neither economically nor diplomatically. He emphasized production, establishing various factories and directing his nation towards agriculture and animal husbandry. The rise of a nation newly emerged from war was rapid.

The factories she established;

Ankara Ammunition Factory (1924)

Gölcük Shipyard (1924)

Şakir Zümre Factory (1925)

Eskisehir Aircraft Repair Workshop (1925)

Alpullu Sugar Factory (1926)

Uşak Sugar Factory (1926)

Kırıkkale Ammunition Factory (1926)

Bünyan Textile Factory (1927)

Eskisehir Tile Factory (1927)

Kırıkkale Power Plant and Steel Factory (1928)

Ankara Cement Factory (1928)

Ankara Gasworks Factory (1929)

Istanbul Automobile Assembly Plant (1929)

Kayaş Capsule Factory (1930)

Nuri Killigil Pistol, Mortar and Ammunition Factory (1930)

Kırıkkale Power Plant and Steel Factory (1931 – Expanded)

Eskişehir Sugar Factory (1934)

Turhal Sugar Factories (1934)

Konya Ereğli Textile Factory (1934)

Bakırköy Textile Factory (1934)

Bursa Milk Factory (1934)

Izmit Paşabahçe Glass and Bottle Factory (1934 Foundation laid)

Zonguldak Anthracite Factory (1934 Foundation laid)

Zonguldak Coal Washing Factory (1934)

Keçiborlu Sulfur Factory (1934)

Isparta Rose Oil Factory (1934)

Ankara, Konya, Eskişehir and Sivas Wheat Fleets (1934)

Paşabahçe Glass and Bottle Factory (1935 – Completed)

Kayseri Textile Factory (1934 Foundation laid)

Nazilli Printing Factory (1935 – Foundation laid)

Bursa Merinos Factory (1935 Foundation Laying – October 9, 1937 Opening)
Gemlik Artificial Silk Factory (1935 Foundation Laying)
Keçiborlu Sulfur Factory (1935)
Ankara Çubuk Dam (1936)
Zonguldak Coal Factory (1935)
Gunpowder, Rifle and Cannon Factory (1936)
Nuri Demirağ Aircraft Factory (1936 - First Turkish Aircraft NUD-36 produced)
Malatya Cigarette Factory (1936)
Bitlis Cigarette Factory (1936)
Malatya Textile Factory (1937 Foundation Laying – Except for this factory, all textile and weaving factories were opened during Atatürk's lifetime.)
Izmit Paper and Cardboard Factory (1934 – Foundation Laying)
Karabük Iron and Steel Factory (1937 – Foundation Laying)
Divriği Iron Mines (1938)
Izmir Chlorine Factory (1938 – Foundation Laying)
Sivas Cement Factory (1938 – Foundation Laying)
According to Atatürk, every factory was a fortress…

However, after the death of our commander-in-chief in 1938, İsmet İnönü, who came to power, made agreements showing some economic and political concessions to Western countries. In 1945, after the Second World War, a loan agreement was made with foreign countries, and with the transition to multi-party democracy, the new government resorted to borrowing and received various kinds of aid. At that time, investments were made with the borrowed money the government received from abroad, and urbanization showed rapid development. However, with these loans, the fate of the country was left to other countries. Moreover, the rise of Soviet Russia became a threat to some countries; these countries met and agreed among themselves that they would act together if Soviet Russia posed a threat to any country, and this led to the establishment of NATO. In Türkiye, the Menderes government sent Turkish soldiers abroad to fight in order to be included in this organization. This is how they were able to join NATO.
The rapprochement with Soviet Russia in 1959-1960 and the establishment of bilateral relations with it led to the 1960 coup, and the Prime Minister was removed from his post and executed along with the Minister of Economy and one of his colleagues. The then-President Celal Bayar had his death sentence upheld, but it was overturned due to his age.

(To be continued soon…)

VOLKAN BÜYÜKKASİM